149961

29 июль — Халқаро йўлбарс куни

-e1446398877553

Халқаро йўлбарс кунини нишонлаш 2010 йилда Санкт–Петербургда Ерда йўлбарсларни сақлаб қолишга бағишланган халқаро саммитда белгиланган эди.  Саммитда қатнашган Россия, Хитой, Малайзия, Вьетнам, Таиланд, Индонезия, Камбоджи, Непал, Ҳиндистон бангладеш, Бутан, Лаос давлатлари бир овоздан йўлбарслар истиқомат қиладиган ҳудудларни қаттиқ қўриқлаш лозимлигини таъкидлашди.  Халқаро йўлбарс кунини нишонлашдан мақсад  ҳамжамиятни йўлбарсларни йўқолиб кетаётганидан хабардор қилиш ва уларни ҳимоялаш йўлларини излашдир.

Protivostojanije_1

Ёввойи табиатда йўлбарсларнинг 9 тури истиқомат қилиб, шундан 3 таси инсоният томонидан бутунлай йўқ қилинган. Амур йўлбарси асосан Россия, Хитой ва Шимолий Корея ўрмонларида истиқомат қилиб, бугунги кунда 520 га яқин йўлбарс қолган холос. Амур йўлбарси барча йўлбарслар ичида энг йиригидир. Бенгал йўлбарси Покистон, Ҳиндистон, Бангладеш, Непал, Бутан, Мьянма давлатлари чангалзорларида истиқомат қилади. Ҳиндистон ҳукуматининг хабарига кўра мамлакат ҳудудида 3000 га яқин йўлбарс яшайди. Ҳиндистонда йўлбарсларнинг йўқолишига уларнинг териси учун ов қилиниши ва яшаш ҳудудларининг қисқариши сабаб бўлмоқда. Ҳиндихитой ва хитой йўлбарси асосан Камбоджа, Хитой, Лаос, Вьетнам ва Малайзия ҳудудида истиқомат қилади. Вьетнам ва Хитойда деярли барча йўлбарсларнинг ички органлари Хитой тиббиётида қўлланилганлиги сабабли ов қилиниши  оқибатида йўқолиб бормоқда. Малая ва суматра йўлбарсларининг соти атиги 400-500 та бўлиб, асосан яшаш ҳудудидаги ўрмонларнинг кўплаб кесилиши оқибатида йўқолмоқда. Ёввойи табиатда охирги хитой йўлбарси 1994 йилда отиб, ўлдирилган эди. Ҳозир дунё ҳайвонот  боғларида 59 дона Хитой йўлбарси қолган, холос.

6edb5e57

Бали, Турон, Яван йўлбарслари эса инсониятнинг бешавқат фаолияти оқибатида аллақачон Ер юзидан йўқолган.

Бугунги кунда йўлбарслар Халқаро Қизил китобга киритилган. Жаҳонда 1947 йилдан бери йўлбарс ови қатъиян тақиқланган. 1955 йили эса йўлбарс болаларини ушлаб, сотиш тақиқланган эди. Аммо шунга қарамай ҳануз ушбу улуғвор ҳайвон браконьерлар томонидан ов қилинмоқда. Айни пайтда ёввойи табиат қўйнида 5 минг дона йўлбарс қолган холос. Сўнгги 100 йил ичида йўлбарсларнинг сони 25 маротабага қисқарган.

tiger

Халқаро йўлбарслар куни турли давлатларда ҳар хил нишонланади. Шу куни Global Tiger Initiativeк  халқаро ташкилоти ҳайвонот боғларида яшаётган тутқунликдаги йўлбарслар шароитини яхшилаш, ёввойи табиатда йўлбарслар популяциясини тиклаш мақсадида 350 млн. доллар миқдорда маблағ тўплаб, 2022 йилга келиб йўлбарслар сонини тиклашга эришиш мумкинлигини билдирди.

Н.Суннатова

Фикр билдиринг

ёки
Сайтга кирганингиздан сўнг фикр билдириш имкониятига эга бўласиз